ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

30 Απριλίου 2008

Η ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ A.E. (ΕΛ.ΠΕ.), με αφορμή τη διακίνηση ανακριβειών και ψευδών στοιχείων, σχετικά με το περιστατικό διαρροής που σημειώθηκε πριν από τέσσερα χρόνια στον αγωγό, ο οποίος συνδέει τις εγκαταστάσεις της Πάχης με το Διυλιστήριο Ασπροπύργου, ενημερώνει για τα ακόλουθα:

1. Η ΕΛ.ΠΕ. εκφράζει την απορία της γιατί η συγκεκριμένη ομάδα πολιτών, προτού διακινήσει τις πληροφορίες αυτές, απέφυγε επιμελώς να τις διασταυρώσει με τις αρμόδιες Τεχνικές Υπηρεσίες της ΕΛ.ΠΕ. Αυτό θα περίμενε κανείς από κάθε καλόπιστο πολίτη, ή ομάδα που ενδιαφέρεται να υπηρετήσει την αντικειμενική και υπεύθυνη ενημέρωση.

2. Οι γεωτρήσεις που σήμερα ανακάλυψε η συγκεκριμένη ομάδα πολιτών, εντάσσονται στο σχέδιο το οποίο καταρτίσθηκε από την ΕΛ.ΠΕ. πριν από τέσσερα χρόνια για την πλήρη εξυγίανση του υδροφόρου ορίζοντα, λόγο του περιστατικού διαρροής του αγωγού. Το σχέδιο αντιμετώπισης της ρύπανσης προέβλεπε τη διάνοιξη τεσσάρων μετώπων γεωτρήσεων, σε περιοχές εντός του διυλιστηρίου Ελευσίνας, στο βόρειο τμήμα του οικοπέδου της ΠΥΡΚΑΛ, καθώς και στην ακτογραμμή της ΠΥΡΚΑΛ. Μετά από αρκετές προσπάθειες η ΠΥΡΚΑΛ μας έδωσε την άδεια πριν από έξι (6) περίπου μήνες, για τη διάνοιξη του τετάρτου μετώπου γεωτρήσεων στην ακτογραμμή της. Προξενεί συνεπώς εντύπωση το γεγονός ότι οι ίδιοι που μέχρι χθες κατηγορούσαν την ΕΛ.ΠΕ. για αδιαφορία όσον αφορά στην εξυγίανση του υδροφόρου ορίζοντα, σήμερα την κατηγορούν γιατί επιτελεί αυτό το έργο με συνέπεια και επιμονή, για το οποίο μάλιστα έχει ξοδέψει περισσότερα από € 2 εκ. μέχρι σήμερα

3. Η ΕΛ.ΠΕ. από το 2003 εφαρμόζει προγράμματα ελέγχου διαρροών πυθμένων δεξαμενών, χρησιμοποιώντας έγκριτες τεχνικές μεθόδους, πλήρως αποδεκτές από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΥΠΕΧΩΔΕ. Με τα προγράμματα αυτά διασφαλίζεται ότι δεν υπάρχουν διαρροές από τους πυθμένες των δεξαμενών και επιβεβαιώνεται ότι το ατυχές περιστατικό του 2004, οφείλεται αποκλειστικά και μόνο σε διαρροή του συγκεκριμένου αγωγού.

4. Αμέσως μετά την εκδήλωση της διαρροής, αντικαταστάθηκε όχι μόνο το σημείο του αγωγού στο οποίο εντοπίσθηκε η διαρροή, αλλά ολόκληρο το τμήμα του συγκεκριμένου αγωγού εντός του Διυλιστηρίου της Ελευσίνας, με νέο, υψηλών προδιαγραφών υλικό. Είναι δε αυτονόητο, ότι κάθε διαρροή πετρελαίου είναι βλαπτική πρώτα από όλα για την ίδια την ΕΛ.ΠΕ. και επομένως η εταιρεία έχει κάθε λόγο, να λαμβάνει όλα τα απαραίτητα μέτρα για την πρόληψη και αντιμετώπιση τέτοιου είδους περιστατικών.

5. Ουδεμία εκροή ελαιώδους φάσης υφίσταται πλέον στην θάλασσα, έμπροσθεν της ακτογραμμής της ΠΥΡΚΑΛ, παραμένει μονό ελαφρός ιριδισμός και ο οποίος με τα τελευταία μέτρα θα εκλείψει.

6. Οι αντλούμενες ποσότητες από τις γεωτρήσεις στο μέτωπο της ακτογραμμής δεν αφορούν τόνους πετρελαιοειδών αλλά θαλασσινό νερό με ίχνη ελαιώδους φάσης. Τα ίχνη της ελαιώδους φάσης πιστοποιούνται από την πρώτη στιγμή, από σχετικά έγγραφα των Τελωνειακών Αρχών.

7. Οι πρόσφατες δειγματοληψίες και η χρωματογραφική ανάλυση που έγινε στα ίχνη αυτά, πιστοποιούν ότι πρόκειται για το ίδιο προϊόν με αυτό που εντοπίστηκε από την πρώτη στιγμή στο σημείο διαρροής του αγωγού. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνει όλες τις προηγούμενες μελέτες, που καθόρισαν ως μόνη πηγή της διαρροής τον συγκεκριμένο αγωγό της ΕΛ.ΠΕ. Επίσης επιβεβαιώνεται ότι δεν υπήρξε καμία μεταγενέστερη διαρροή, αφού και το τελευταίο μέτωπο γεωτρήσεων (του βορείου τμήματος του οικοπέδου της ΠΥΡΚΑΛ, που είχε ανοιχθεί αμέσως μετά το περιστατικό) έχει ήδη «στεγνώσει».

8. Κανένα μπάζωμα της ακτής και μάλιστα εκτεταμένο δεν έγινε. Ουσιαστικά πρόκειται για προσπάθεια της εταιρείας να εξυγιάνει το χώρο (περίπου 80 τ.μ) όπου εκδηλώθηκε η εκροή προς την θάλασσα, συγκεντρώνοντας και απομακρύνοντας τα χώματα που είχαν ρυπανθεί και αντικαθιστώντας τα συγχρόνως με χαλίκι 3^Α. Το αρχικό σημείο της εκροής ουδέποτε καλύφθηκε και παραμένει εμφανέστατο και σήμερα. Δεν θα ήταν ποτέ δυνατόν οι αρμόδιοι της ΕΛ.ΠΕ. να προέβαιναν σε κάλυψη του σημείου διαρροής, αφού αυτό αποδεικνύει ότι το μέτρο της διάνοιξης παράκτιου μετώπου 14 γεωτρήσεων ήταν η ορθή επιλογή για την απορρύπανση του υδροφόρου ορίζοντα. Κι αν ακόμα η ΕΛ.ΠΕ. είχε οποιοδήποτε λόγο να καλύψει το σημείο της διαρροής, θα εξέφραζε αυτή τη βούληση προ πολλού και όχι τώρα, που πρακτικά το πρόβλημα έχει εκλείψει.

9. Ο «χωματόδρομος» στον οποίο αναφέρεται η συγκεκριμένη ομάδα πολιτών, δεν είναι παρά μόνο λάξευση μυτερών βράχων, ώστε να μπορούν να προσεγγίζουν τα μηχανήματα για την αποκομιδή των χωμάτων που είχαν ρυπανθεί και τη μεταφορά του χαλικιού. Ουδεμία άλλη επίστρωση με χώμα ή άλλο υλικό έγινε επ’ αυτής της προσβάσεως.

10. Για τον έλεγχο της αποτελεσματικότητας των εφαρμοστέων μέτρων καθ’ όλο το χρονικό διάστημα της πορείας της απορρύπανσης, έχουν γίνει αυτοψίες από την αρμόδια Λιμενική Αρχή και πρόσφατα από την ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΥΤΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ, ενώ υπάρχει και σειρά αναφορών της ΕΛ.ΠΕ. προς ΥΠΕΧΩΔΕ-ΔΗΜΟ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ-ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΥΤΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ-ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΛΙΜΕΝΑΡΧΕΙΟ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ.

11. Η ΕΛ.ΠΕ., λειτουργώντας με συνέπεια και ευθύνη, προσέλαβε από την πρώτη στιγμή του προβλήματος μια από τις πλέον έγκριτες εταιρίες, ως σύμβουλο, αλλά και φορέα υλοποίησης του έργου της αποκατάστασης. Και σήμερα μπορεί να δεσμευθεί ότι εντός 10 μηνών το αργότερο θα έχει επέλθει και η εξυγίανση του υδροφόρου ορίζοντα. Στο σημείο της διαρροής τα εφαρμοσθέντα τεχνικά συστήματα βιοαποικοδόμησης (bioventing) έχουν εξαλείψει ακόμα και τις οσμές, εξυγιαίνοντας και τον εδαφικό αέρα.

12. Είναι επιστημονικά ανυπόστατο να υποστηρίζεται ότι ο κίνδυνος ανάφλεξης της περιοχής ήταν άμεσος. Για να σημειωθεί ανάφλεξη και έκρηξη σε στρώματα εδάφους, στα οποία παρουσιάζονται ποσότητες πετρελαιοειδών προϊόντων, θα πρέπει να υπάρχει αναφλέξιμο μείγμα (νέφος) εύφλεκτων ατμών, που προέρχονται από εξάτμιση των εν λόγω πετρελαιοειδών. Ποτέ δεν αναφλέγονται και δεν εκρήγνυνται υγρά, παρά μόνο οι ατμοί τους. Η πιθανότητα δημιουργίας εκρηκτικού νέφους εντός του υπεδάφους και ανάφλεξής του από φυσικά αίτια είναι μηδενική. Η δημιουργία αναφλέξιμου μείγματος, είτε στο υπέδαφος είτε στην θάλασσα (λόγω ιριδισμού), είναι πρακτικά αδύνατη.

13. Τώρα που το πρόβλημα πρακτικά έχει τελειώσει, η ΕΛ.ΠΕ., ως υπεύθυνη εταιρεία, επεξεργάζεται σχέδιο με σκοπό την ανάπλαση και την οριστική εξυγίανση της ακτογραμμής έμπροσθεν της ΠΥΡΚΑΛ. Το σχέδιο αυτό σύντομα θα τεθεί υπόψη της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Δυτικής Αττικής.

14. Σχετικά με την ανίχνευση του αιθέρα ΜΤΒΕ στον υδροφόρο ορίζοντα, αυτή δεν προέρχεται από το Διυλιστήριο της Ελευσίνας, γιατί ο συγκεκριμένος αιθέρας είναι συστατικό της βενζίνης και το εν λόγω διυλιστήριο δεν παράγει βενζίνες.

Πιστεύουμε ακράδαντα στην τεχνική ορθότητα και στην αποτελεσματικότητα των μέτρων, που λάβαμε, για την οριστική επίλυση του προβλήματος και προσκαλούμε τον οποιονδήποτε να μας επισκεφθεί και καλόπιστα να διαπιστώσει από κοντά την ορθότητα των ενεργειών μας.

Τέλος, μας προκαλεί απορία το γεγονός ότι οι ίδιοι άνθρωποι που αγωνίζονται για ένα καλύτερο περιβάλλον στο Θριάσιο, εναντιώνονται στη σχεδιαζόμενη επένδυση αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού του διυλιστηρίου της Ελευσίνας, που θα επιφέρει σημαντική μείωση των τοπικών ρύπων ως και 85%. Συγκεκριμένα, οι εκπομπές SO2 θα μειωθούν κατά 70,2%, των σωματιδίων κατά 84,2%, των ΝΟχ κατά 11,6% και των υγρών αποβλήτων κατά 24%. Το Διυλιστήριο θα σταματήσει να παράγει 2.200.000 τόνους μαζούτ και θα παράγει εφεξής καθαρά καύσιμα μηδενικού θείου, σύμφωνα με τις νέες αυστηρές προδιαγραφές του Ευρωπαϊκής Ένωσης. Θα προκύψει δηλαδή ένα καθαρό όφελος για το περιβάλλον και την τοπική κοινωνία.

Αρ. Πρωτ: …185

Κείμενο που είχα διαβάσει σε κάποιο περιοδικό και είχα κρατήσει λίγες σημειώσεις του κάποια νύχτα προ δεκαετίας στην Μονάδα 100. Το βάζω σε τάξη τώρα και φτιάχνω την ιστορία με αφορμή το ασφαλiστ(ρ)ικό νομοσχέδιο. Ελπίζω διασκεδαστικό.

Κάπου στην Αθήνα, το έτος 2126, στα γραφεία κάποιας απογευματινής εφημερίδας, ένας ρεπόρτερ από το μέλλον, ψάχνοντας στα αρχεία, στον μεγέθους στυλογράφου υπολογιστή του βρήκε τις προβλέψεις των ειδικών πριν από έναν αιώνα και κάτι (το σωτήριο έτος …1998!) για τις μέρες αθανασίας που έρχονταν.

Τι έλεγαν αυτές οι προβλέψεις;

«Το ένζυμο «τελομεράση»,  μπορεί να επιμηκύνει τη ζωή», υποστηρίζαν οι τότε ερευνητές. «Υπάρχει, έτσι, μια πιθανότητα να ζούμε διακόσια  χρόνια»!

Μετά ερχόντουσαν αμείλικτα (για τότε) τα ερωτήματα:

Τι θ’ απογίνει ο κόσμος που ξέρουμε;

Πως χωράνε δεκαεπτά νομά σ’ ένα δωμά;

Πότε θα πεθάνει η γιαγιά;

Πότε θα πάρω σύνταξη;»

Αθήνα, έτος 2126μ.Χ. Από τα μέσα της δεκαετίας του 1990 ο Ο.Η.Ε. προέβλεπε ότι ο πληθυσμός της Γης το 2050 θα ήταν 10 με 12 δισεκατομμύρια. Ύστερα όμως από την ταχύτατη διάδοση των φαρμάκων για την θεραπεία της γήρανσης που βασίζεται στο ένζυμο «τελομεράση», εκατομμύρια άνθρωποι είχαν ήδη επιλέξει την διαρκή νεότητα: 30 δισεκατομμύρια άνθρωποι συνωστίζονταν πλέον πάνω στον πλανήτη μας. Βεβαίως, ο πληθυσμός του Τρίτου Κόσμου συνέχισε να αυξάνεται  με μικρότερους ρυθμούς αφού οι αρρώστιες και οι πόλεμοι συνεχίζονταν. Η ανεπτυγμένη Δύση έχει οριακά στο +0,5% δείκτη γεννήσεων, ο πληθυσμός της όμως αύξανε διαρκώς, λόγω της εκτεταμένης χρήσης των θεραπειών τελομεράσης. Όλα αυτά είχαν ξεκινήσει από μια ανακοίνωση του Ιατρικού Κέντρου του Πανεπιστημίου του Τέξας, στα τέλη του 1997. Τι έλεγε;  Ότι οι ερευνητές του, σε συνεργασία με τη βιοτεχνολογική εταιρεία Gevon Corp. της Καλιφόρνια, κατάφεραν να επιμηκύνουν τη ζωή συγκεκριμένων κυττάρων, διατηρώντας τα ταυτόχρονα σε πλήρη ακμή …

Αθήνα, έτος 2126μ.Χ. Ο ρεπόρτερ μας, βλέποντας από το παράθυρο το καταπράσινο  «Μουσείο Κλασικής Ελληνικής Γλυπτικής Νο 35» (που κάποτε λεγόταν «Νεκροταφείο») παίρνει μήνυμα για τον τελευταίο έλεγχο των ειδήσεων της ημέρας. Συνηθισμένα πράγματα: «Η ιατρική επιτροπή του Συνδέσμου Καταναλωτών καταγγέλλει ότι το φάρμακο της «αθανασίας» συνεχίζει να προκαλεί καρκίνο». «Αυτοκτονία ανέργου. Στο παρελθόν υπήρξε διάσημος γιατρός, ειδικευμένος στη γεροντολογία «Με σκότωσε η αιώνια νεότητα», έγραφε το σημείωμα που βρέθηκε δίπλα στο πτώμα του».

Ο ρεπόρτερ σκέφτηκε να κάνει μια σύντομη αναδρομή στο αρχείο της εφημερίδας. Ήθελε να δει -και να θυμηθεί-, πότε και πως αυτό το «ελιξήριο της νεότητας» κατάφερε να πραγματοποιήσει ένα από τα παλιότερα ανθρώπινα όνειρα: την εξάλειψη των γηρατειών. Γιατί οι εξελίξεις δεν ήταν ακριβώς αυτό που θα λέγαμε …«ομαλές». Τα πρώτα χρόνια της τρίτης χιλιετίας, οι θεραπείες τελομεράσης ήταν υπόθεση για πολύ λίγους: το κόστος ήταν δυσθεώρητο, οι ηθικές αναστολές που εκφράζονταν από την Εκκλησία, τις ομάδες «ανήσυχων» πολιτών αλλά και από πολλούς επιστήμονες ήταν έντονες και, επιπλέον, οι «άτεχνες» πρώτες προσπάθειες ήταν υπαίτιες για καρκινογενέσεις.

Η επόμενη φάση απέδειξε ότι ακόμη και η αθανασία είναι «ταξική»: με την τελειοποίηση των μεθόδων, το κόστος των θεραπειών συνέχισε να παραμένει υψηλό. Αποτέλεσμα: μόνο οι πλούσιοι (ή έστω οι πολλοί πλούσιοι) μπορούσαν και «αγόραζαν χρόνο». Οι φτωχοί συνέχισαν να ζουν όπως ζούσαν δύο αιώνες πριν, στον 20^ο αιώνα: αρρώσταιναν κανονικά και απλώς πέθαιναν. Κανονικά.

Η αναζήτηση στο αρχείο άρχισε να δίνει τα πρώτα αποτελέσματα. Στο πρώτο δημοσίευμα,  του 1998, ο Δήμος Τσαντίλης, φυσικός, στο περιοδικό «Νέα Οικολογία» μελλοντολογούσε: «…κάποτε μιλούσαν για κρίση. Στο μέλλον αυτή η κρίση θα έχει γίνει  τρόπος ζωής. Μετά από την κατάρρευση των συστημάτων κοινωνικών ασφαλίσεων, (προφητικός!) που δεν θα είναι πια δυνατόν να χρηματοδοτηθούν από τους όλο και λιγότερους εργαζόμενους αλλά και από τις τυφλές εξεγέρσεις των εργαζομένων κατά των κυβερνήσεων και των εργοδοτών, η ζωή θα αλλάξει ριζικά. Η μισθωτή εργασία θα γίνει οριστικά προνόμιο των ολίγων που οι εταιρείες θα τους συγκεντρώνουν και θα τους υποχρεώνουν να ζουν σε πολυτελή φρουρούμενα κτίρια».

Ο ρεπόρτερ μας συνέχισε την αναζήτηση στο αρχείο. Ξανά το 1998, περιοδικό «Μιλένιουμ», υπογραφή Σαράντος Γκάγκος, κλινικός κυτταρογενετιστής: «Ο μελλοντικός άνθρωπος πιθανόν να μπορεί να ζει με ικανοποιητική ποιότητα ζωής για περισσότερα από 150~200 χρόνια.  Μπορεί να αγγίζει τα όρια της επιστημονικής φαντασίας, αλλά είναι πολύ πιθανόν ότι ορισμένοι άνθρωποι, που ζουν σήμερα ανάμεσά μας, ίσως καταφέρουν να παραμείνουν εν ζωή ακόμα και ύστερα από 400 χρόνια. Ο δρ. Ρόουζ, από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια, ισχυρίζεται ότι ο μόνος περιορισμός σ’ αυτή την διαρκή αύξηση του χρόνου ζωής θα είναι τα όρια της εκάστοτε τεχνολογίας. Κατά την περίοδο της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, ο μέσος όρος ζωής του ανθρώπου ήταν περίπου τα 25 χρόνια. Ο ερχομός του 20^ου αιώνα ανέβασε τη μέση διάρκεια ζωής περίπου στα 50 χρόνια. Με τις αλματώδεις προόδους της ιατρικής αλλά και λόγω της γενικότερης ανόδου του βιοτικού επιπέδου, ο μέσος όρος ζωής (στο τέλος του 20^ου αιώνα) υπολογίζεται στα 75 χρόνια. Οι επιστήμονες φαίνονται αισιόδοξοι ότι, με την επέμβαση της γενετικής μηχανικής, το μέγιστο της ηλικίας του ανθρώπου μπορεί να επιμηκυνθεί για δεκαετίες -ίσως και …εκατονταετίες. Υπάρχουν όμως και οι σκεπτικιστές, οι οποίοι πιστεύουν πως σύντομα θα ζήσουμε έναν «εφιάλτη των δεινοσαύρων», σε μια υπέρμετρη πληθυσμιακή έκρηξη που θα γονατίσει την παγκόσμια οικονομία και θα επιβαρύνει καταστροφικά το περιβάλλον. Προβλέπουν ακόμη τρομερές κοινωνικές αναταραχές, οι οποίες θα μπορούσαν να ανατρέψουν εντελώς τις αξίες του πολιτισμού μας…»

Σκεφτόταν πως δεν είχαν πέσει και πολύ έξω. Τώρα, το AIDS και οι περισσότερες παθήσεις ήταν πια παρελθόν (εκτός από τους καρκίνους και τα καρδιαγγειακά νοσήματα βεβαίως, τις λεγόμενες αρρώστιες της υπέρ-ανάπτυξης) και τα κρατικά ταμεία είχαν πράγματι καταρρεύσει κάτω από το βάρος του νομικού κενού και της αδυναμίας να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους. Οι ιδιωτικές ασφαλιστικές εταιρείες, βεβαίως, προσαρμόστηκαν αμέσως στα νέα δεδομένα της ανθρώπινης ζωής -όπως, άλλωστε, και όλες οι άλλες σχετικές επιχειρήσεις. Τα ασφαλιστήρια συμβόλαια είχαν αναθεωρηθεί αστραπιαία, ανάλογα με το προσδόκιμο ζωής του ασφαλιζόμενου και το ψυχολογικό του προφίλ: ένας από τους κύριους λόγους θνησιμότητας ήταν πια οι αυτοκτονίες από …βαρεμάρα…

Ο ρεπόρτερ μας ξανακοίταξε προς το καταπράσινο «Μουσείο Κλασικής Ελληνικής Γλυπτικής Νο 35» (που κάποτε λεγόταν «Νεκροταφείο») και σκέφτηκε πως για να πάρει σύνταξη ο ίδιος από την εφημερίδα θα έπρεπε να δουλεύει επί …120 συναπτά έτη. Μετά θα μπορούσε να απολαύσει την συνταξιοδότησή του για καμιά εξηνταριά χρονάκια (αφού είχε κάνει και ο ίδιος την θεραπεία της τελομεράσης). Αν είχε επιλέξει να ζήσει περισσότερο (με άλλες πιο ακριβές θεραπείες), θα έπρεπε να βρει και άλλη δουλειά -και έπειτα άλλη δουλειά, και πάει λέγοντας.

Ο ρεπόρτερ μας τότε θυμήθηκε ότι κάπου διάβασε για κάποιον Γιάννη Σπράο, έναν σύμβουλο της τότε κυβέρνησης ο οποίος παραπονιόταν ότι οι Έλληνες …ζούσαν πολύ ενώ έπαιρναν σύνταξη …νωρίς. Ε! λοιπόν, διάβασε, ότι είχε πάθει νευρικό κλονισμό μόλις έγινε βεβαιότητα η παρατεταμένη νεότητα. Ίσως να μην τον πάθαινε αν ήξερε ότι, τελικά, οι άνθρωποι θα αναγκάζονταν να δουλεύουν για 120 χρόνια, αντί των …35 που εργάζονταν τότε.

Το αρχείο συνέχισε να βρίσκει ειδήσεις του 1998: « Στα εξ Αμερικής νέα, για κάποιον Ρίτσαρντ Σιντ (πρόκειται για το επιστήμονα που δήλωνε έτοιμος να κατασκευάσει κλώνους), επισημαίνεται η ανόητη έπαρση του, που εγκυμονεί τεράστιους κινδύνους». Ο τότε εκπρόσωπος Τύπου της Αρχιεπισκοπής Αθηνών κος Ι.Μ. Χατζηφώτης επισήμαινε με έμφαση: «Ο κάθε άνθρωπος είναι μοναδικό και αναντικατάστατο πρόσωπο, και δεν μπορεί να αναπαραχθεί με «καρμπόν». Η πρόοδος της επιστήμης, όταν αποβλέπει στην ανακούφιση του ανθρώπινου πόνου, τότε και μόνο τότε, έχει δικαίωση και όχι όταν χρησιμοποιείται για τη φήμη ή το χρηματικό όφελος». Τόνιζε, επίσης ότι: « …ο άνθρωπος δεν μπορεί να πάψει να είναι άνθρωπος. Πρέπει να ζει, να εξελίσσεται και να ενεργεί στα όρια που διασφαλίζουν την ανθρωπιά του. Διαφορετικά αποβαίνει εφιάλτης και όχι ελπίδα για την ανθρωπότητα».

Ησύχασε όταν διαπίστωσε ότι αυτό ήταν η απαισιόδοξη ματιά. Υπήρχε και η αισιόδοξη. Στις, κατά κύματα εμφανιζόμενες, ειδήσεις στον υπολογιστή του  εντύπωση του προκάλεσε ένα μελλοντολογικό «Ρεπορτάζ από τον πλανήτη Γη» όπου μεταξύ των άλλων, ο συγγραφέας Νίκος Δήμου, έγραφε για τους επόμενους αιώνες « …έτσι τότε, ο μέσος όρος εργασίας με πλήρη αμοιβή θα είναι οι 24 ώρες την εβδομάδα σε βάρδιες των τριών ή έξι ημερών. Φυσικά, η δουλειά θα γίνεται από το σπίτι. Ακόμα και οι εργοδηγοί θα ελέγχουν την παραγωγή από μακριά και μόνο το προσωπικό συντήρησης θα είναι επιτόπου. Το κέντρο πληροφόρησης σε κάθε σπίτι θα φέρνει ότι του ζητήσει κανείς -ειδήσεις, ταινίες, συναυλίες, εγκυκλοπαίδειες, μαθήματα, βιντεοπαιχνίδια.. Που είναι εκείνοι οι πρωτόγονοι (τωρινοί μας) καιροί με τα λεγόμενα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης! Μαζικό κοινό δεν θα υπάρχει πλέον, ο καθένας θα βλέπει ότι του αρέσει: ένα δισεκατομμύριο άτομα, ένα δισεκατομμύριο διαφορετικές επιλογές. Η αντιπροσωπευτική δημοκρατία θα έχει δώσει τη θέση της στην «ηλεκτρονική». Ήδη (από τώρα) οι Σκανδιναβοί και οι Ελβετοί ψηφίζουν από τα σπίτια τους. Η Ελλάδα, η Κύπρος και η Τουρκία θα είναι τρία από τα 60 ομόσπονδα κρατίδια των Ηνωμένων Πολιτειών της Ευρώπης -θα έχουν ξαναγραφτεί τα Βιβλία Ιστορίας».

Ο ρεπόρτερ μας συνεχίζει ακάθεκτος το ψάξιμο. Κάπου τον είχε συνεπάρει αυτή η ενασχόληση με το μακρινό παρελθόν. Άρχισε να ψάχνει στις σελίδες «Νοσταλγίας» του Δικτύου (Χωροχρόνου πλέον). Ο ιστότοπος λεγόταν «Για να θυμούνται οι παλιοί και να μαθαίνουν οι νέοι». Ήταν αφιερωμένος σε αντικείμενα που τιμούσαν την παλαιότερη θνησιγενή εποχή. Ανάμεσά τους διέκρινε μια σειρά γραμματοσήμων αφιερωμένη στα «Επαγγέλματα που χάθηκαν». Ξεχώριζε αυτή που ήταν αφιερωμένη στον δόκτορα Κερβόκιαν -τον επονομαζόμενο και «δόκτορα Θάνατο»- που διώχθηκε κάποτε, λέει, για τις αμφιλεγόμενες μεθόδους ευθανασίας. Εκεί είδε και αναρτημένο και ένα βίντεο με μια τελετή …νεκρώσιμης ακολουθίας. Οι νεκροθάφτες. Θεωρούνταν, λέει, το πιο σίγουρο επάγγελμα του κόσμου. Μάλιστα,  λίγο πιο κάτω από το βίντεο υπήρχαν και οι απόψεις των ανθρώπων που εμπλέκονταν με αυτού του είδους τις τελετές. Η ερώτηση που τους γινόταν ήταν για το τι θα έκαναν αν κυκλοφορούσε μαζικά το φάρμακο της αθανασίας. «Κατά μέσο όρο, στην Αθήνα, έχουμε 70 θανάτους την ημέρα και λειτουργούν 550 γραφεία τελετών. Σε μια τέτοια περίπτωση ποιος θα πρωτοδουλέψει;» απαντούσε ο ιδιοκτήτης ενός τέτοιου γραφείου, και συνέχιζε « …αναγκαστικά λοιπόν θα πρέπει να εγκαταλείψουμε το επάγγελμα» και μαζί με αυτούς, -εκεί είναι που ο ρεπόρτερ μας απόρησε τελείως- …άλλα 15 άτομα που έβγαζαν μεροκάματο από …έναν πεθαμένο. Νοσοκόμες, νεκροθαλαμάρχες, οδηγός νεκροφόρας, φρακοφόροι (τα λεγόμενα «κοράκια»), ανθοπώλες, μακιγιέρ, κομμωτές, ξυλουργοί, η Εκκλησία, η χορωδία … Ο πρόεδρος, όμως της Ομοσπονδίας τους(;) δεν φαινόταν να έχει και ιδιαίτερο πρόβλημα. Μάλιστα απάντησε πως ευχής έργον θα ήταν η ανακάλυψη του φαρμάκου της αθανασίας και ας αναγκαστούν να αλλάξουν επάγγελμα όλα τα μέλη της. Αντέτεινε, μάλιστα το γεγονός του τι έκαναν οι εκτελωνιστές όταν ιδρύθηκε η -πάλαι ποτέ- Ευρωπαϊκή Ένωση. Υπήρχε μάλιστα παρακάτω μια προφητική για την εποχή φωτογραφία ενός τοίχου όπου φαινόταν γραμμένο το «Δεν θα πεθάνουμε ποτέ, κουφάλα νεκροθάφτη …»

Συνεχίζοντας στην ενότητα «Βιβλία και Λογοτεχνία», ο ρεπόρτερ μας είδε την επανέκδοση του μυθιστορήματος του Αλεξάνδρου Δουμά (του Πατρός) «Οι τρεις Σωματοφύλακες – μετά 120 έτη». Οι πρωταγωνιστές είχαν υποστεί ένα περιποιημένο lifting και εμφανίζονταν χωρίς ίχνος ρυτίδων ή περιττών κιλών. Ενδιαφέρουσα εξίσου ήταν και η επανέκδοση των περιπετειών ενός μοναχικού κάου μπόι, του Λούκι Λουκ, όπου είχαν αφαιρεθεί, ως αναχρονιστικά στοιχεία, τα καρεδάκια με τους νεκροθάφτες.

Ο ιστότοπος συμπληρωνόταν από κινηματογραφικές εμφανίσεις του Θανάτου με αποκορύφωμα την «Έβδομη σφραγίδα», μια ταινία ενός Σουηδού σκηνοθέτη ονόματι Ίγκμαρ Μπέργκμαν και από το «Λεξικό άκυρων λέξεων» όπου περιέχονταν λήμματα πλέον σε αχρηστία, όπως ψόφος, χούφταλο, ραμολιμέντο …

Ο ρεπόρτερ μας σταμάτησε να σκαλίζει το αρχείο της εφημερίδας. Ρίχνοντας μια τελευταία ματιά προς το καταπράσινο «Μουσείο Κλασικής Ελληνικής Γλυπτικής Νο 35» (που κάποτε λεγόταν «Νεκροταφείο») κοίταξε το ρολόι του. Είχε ραντεβού με την πρώην συμβία του και τον δικηγόρο της. Γαμώτο, σκέφτηκε. Αν η ακύρωση του «Συμβολαίου συμβίωσης» έβγαινε σε βάρος του, παρόλο που δεν είχαν αποκτήσει τέκνα, θα έπρεπε να τις πληρώνει διατροφή για τα επόμενα …διακόσια χρόνια…

Ανάθεμά σε  τελομεράση!

Μνημείο προβολής αλλά και προσβολής της πόλεώς μας

Η Βυζαντινή Μονή Δαφνίου κτισμένη τον 11^ο μ.Χ. αιώνα στα ερείπια προϋπάρχοντος ναού του 5^ου μ.Χ. αιώνος στο σημείο που στην αρχαιότητα υπήρχε ναός του Απόλλωνος είναι αναμφισβήτητα το σημαντικότερο Βυζαντινό μνημείο της Αθήνας και το αρχαιότερο Χριστιανικό κτίσμα της Αττικής.


Πήρε το όνομά της από τον τιμώμενο εκεί, κατά την αρχαιότητα, Δαφνηφόρο Απόλλωνα ή από την Παναγία της Δάφνης (Μονή στην Κωνσταντινούπολη).

Τα υπέροχα ψηφιδωτά της που διασώζονται μέχρι σήμερα είναι πόλος έλξης επισκεπτών από όλον τον κόσμο.

Οι σεισμοί του 1981 και του 1999 προκάλεσαν σημαντικές ζημιές και οι εργασίες συντήρησης και ανακατασκευής την κράτησαν και την κρατούν επί μακρόν κλειστή.

Μια επίσκεψη αρκεί για να διαπιστώσουμε την αδιαφορία των αρμοδίων την εγκατάλειψη του περιβάλλοντος χώρου και την αδυναμία προσέγγισης στον κυρίως χώρο της Μονής.


Εκείνο όμως που με λυπεί βαθύτατα με προσβάλει κατάφωρα και με εξοργίζει συνάμα είναι όταν βλέπω επισκέπτες από ξένες χώρες να προσέρχονται στον χώρο, ευλαβικοί προσκυνητές, γνωρίζοντες από αυτά που έχουν διαβάσει, πολύ περισσότερα από εμάς που ζούμε δίπλα και να αντικρίζουν τα σιδερένια κιγκλιδώματα και το απαγορευτικό εισόδου.

Καλώ την Δημοτική Αρχή, τις Δημοτικές Παρατάξεις, τους Φορείς της πόλεώς μας, τις τοπικές εφημερίδες και τους συμπολίτες μας όλους χωρίς καμία εξαίρεση να πιέσουν προς κάθε κατεύθυνση για την όσον το δυνατόν συντομότερη αποκατάσταση του μοναδικού μνημείου παγκόσμιας προβολής της πόλεώς μας.

Έως ότου αποκατασταθούν οι ζημιές πρέπει άμεσα να ληφθούν τα εξής μέτρα αναβάθμισης του περιβάλλοντος χώρου και υποδοχής των επισκεπτών.

1. Απομάκρυνση από την πλαγιά, των κορμών των πεύκων που έχουν ξεραθεί και καταρρεύσει.
2. Δενδροφύτευση με πεύκα, κυπαρίσσια και δάφνες, του περιβάλλοντος χώρου και της πλαγιάς που ταιριάζουν και δεν αλλοιώνουν την φυσιογνωμία του τοπίου.
3. Σχολαστική καθαριότητα του περιβάλλοντος χώρου.
4. Απαγόρευση της στάθμευσης και εγκατάλειψης βαρέων οχημάτων στο μονοδρομημένο τμήμα της Ι. Οδού που οδηγεί στην είσοδο της Μονής.
5. Ενοποίηση των χώρων Διομήδειος κήπος, Τουριστικό περίπτερο, Μονή Δαφνίου, με πλακόστρωτο που θα επιτρέπει τον περίπατο και την εύκολη πρόσβαση των επισκεπτών από τον Διομήδειο στην Μονή μέσα από το δασάκι.
6. Τοποθέτηση προσωρινά και για όσο διαρκέσουν οι εργασίες αναστήλωσης, ενός λυόμενου καλαίσθητου περιπτέρου στον προαύλιο χώρο της Μονής Δαφνίου για την εξυπηρέτηση των επισκεπτών, την παροχή χρήσιμων πληροφοριών και την πώληση αναμνηστικών και βιβλίων με το Ιστορικό της Μονής.

Το καλοκαίρι ύστερα από ένα κουραστικό ταξίδι πολλών χιλιομέτρων επισκεφθήκαμε για πολλοστή φορά τα τελευταία χρόνια τον Ναό του Επικούρειου Απόλλωνα στην Φιγαλεία χωρίς να αποζημιωθούμε με αυτό που αντικρίσαμε …

Δεν θέλω με τίποτα τα ίδια συναισθήματα απογοήτευσης να πλημμυρίζουν και αυτούς που επισκέπτονται το Ιστορικό μνημείο της πόλεώς μας, την Μονή Δαφνίου.


Υ.Γ.

Το κείμενο αυτό πρωτοδημοσιεύθηκε στις τοπικές εφημερίδες του Χαϊδαρίου το 2002 και έκτοτε τίποτα δεν άλλαξε παρά τις βαρύγδουπες κατά καιρούς εξαγγελίες ακόμα και από τα χείλη του σημερινού Πρωθυπουργού που με την ιδιότητά του ως Υπουργού Πολιτισμού επισκέφθηκε την Μονή Δαφνίου το Καλοκαίρι του 2004.

Όσο για τον Ναό του Επικούρειου Απόλλωνα στην Φιγαλεία εκτός από την τέντα που εξακολουθεί να τον καλύπτει προστέθηκε και το απέραντο μαύρο από τις καταστροφικές πυρκαγιές του καλοκαιριού που μας πέρασε.

Δυστυχώς αυτή είναι η μίζερη πραγματικότητα της μετά Ολυμπιακής Ελλάδας της κοιτίδας του Παγκόσμιου Πολιτισμού.

Περασμένα μεγαλεία διηγώντας τα να κλαις… όπως λέει και ο Εθνικός μας Ποιητής ! ! !

ΜΠΕΝΕΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ

E-Mail: beneas13@hol.gr

Δημοσίευση :
«ΧΑΪΔΑΡΙ Η πόλη μας» Φύλλο 46 Δεκέμβριος 2002
«ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ» Φύλλο 36 Φεβρουάριος 2003
«ΧΑΪΔΑΡΙ Η πόλη μας» Φύλλο 54 Σεπτέμβριος 2003 ( Άρθρο με αφορμή την παρούσα επιστολή)
INTERNET: www.e-epiloges-dionysos.blogspot.com από 14/5/07

Για τον Κυριάκο, τον Παντελή, τον Σωτήρη, τον Παναγιώτη , τον Κυριάκο.

Επίσης για τον Φάνη και τον Μιχάλη.

Και για όλους όσους την δούλεψαν.

Εις μνήμην …

Πέμπτη, 23^η Μαρτίου του 2000. Μαύρη επέτειος.

Ημερολογιακά, ήταν η 24^η, αλλά σε Βιομηχανικά συγκροτήματα κυλιόμενου ωραρίου πρέπει να «κλείσει» η Βάρδια. Τρία 8ωρα. 07:00 ~ 15:00 ~ 23:00 ~ 07:00 και ξανά απ’ την αρχή.

Βάρδια νύχτα. 12ωρο. Την άλλη μέρα το ψηφίο Α! έβγαινε 11ήμερο. Εγώ, θα συνέχιζα για λίγες μέρες ακόμα ως ένας από την ομάδα παραλαβής της Μονάδας 2000 και θα έβγαινα πιο μετά.

Δύο μέρες πριν, στις 21 του Μάρτη του 2000, στην Εαρινή Ισημερία του, είχαμε ξεκινήσει την Μονάδα 2000, ύστερα από ένα 10μηνο εξοντωτικής δουλειάς που διήρκεσε η κατασκευή της. Την πήραμε οικόπεδο και φτιάξαμε ένα θηρίο. Παράλληλα συνέχιζε να εργάζεται και η Μονάδα 100 μέχρι να αντιμετωπιστούν οι παιδικές ασθένειες της νεότευκτης μονάδας.

Στο καμαράκι της U-2000 o Κυριάκος ο Χ., (ο μικρός) διάβαζε ένα αυτοκινητιστικό περιοδικό. Η γνωστή τρέλα του Κυριάκου. Εγώ μια εφημερίδα. Είχαμε μόλις τελειώσει τον έλεγχο των μονάδων και σε λίγο θα πηγαίναμε για το καφεδάκι μας. Ο Αντώνης ο Π. μαζί με τον Κυριάκο τον Ε. για τσιγάρο. Είχαν τελειώσει τις δουλειές στην 100. Η Δέσποινα η Κ. έχει τελειώσει κι αυτή τις δουλειές της στη ΜEROX και ήταν η σειρά της να πάει τα δείγματα στο Χημείο. Γύρω στις 00:30 τη νύχτα έρχεται έξω και ο Σπύρος ο Θ.

Συνεχίσαμε να συζητάμε για τις παρατηρήσεις πάνω στη λειτουργία της 2000 και για διάφορα άλλα πράγματα, κουβέντες γενικά, αστεία …

Κάτι διακρινότανε στη φωνή του. Στη συμπεριφορά του. Μπα! εντύπωσή μου θα ‘ναι.

Κάποια στιγμή σηκώθηκε όρθιος και με αυτό το αδιόρατο χαμόγελο που έχει ο Σπύρος, που -ρε συ, δεν μου φαινόταν, έτσι ήταν!- όμως, έκρυβε θλίψη, μας λέει:

Την μονάδα μάνα ΟΛΩΝ -εμψύχων και αψύχων- μέσα, στα μέχρι το 1998, ΕΛ.Δ.Α.

Από αυτήν γίνανε το θηρίο που είναι σήμερα τα ΕΛ.ΠΕ. πλέον.

Κεραυνός εν αιθρία. Δεν ξέραμε τίποτε. Συνήθως τα μαθαίναμε πιο γρήγορα τα σταματήματα. Εξάλλου, μόλις είχε ξεκινήσει, δύο μέρες μόνο δούλευε η 2000. Μέχρι να μαθαίναμε τα χούγια της …

Βουβαμάρα. Κοιταζόμαστε με τα άλλα παιδιά.

Με πόνο το ‘λεγε ο κουμπάρος μου. Απλά έτσι του ‘βγαινε.

Την είχαμε ξανακάνει την κουβέντα με τον Σπύρο και τ’ άλλα παιδιά. Σε ποιόν θα ‘πεφτε ο κλήρος; Όλοι ήμασταν συναισθηματικά δεμένοι μαζί της. Από το 1996, τουλάχιστον, που τη δουλεύαμε ανελλιπώς.

Σκεφτόμουνα ότι θα ήθελα να γίνει όταν θα ‘βγαινα σε 11ήμερο. Να τη σταμάταγε άλλος κατά την διάρκειά του. Ήλπιζα να το απέφευγα. Ενδόμυχα το πίστευα. Να όμως που τελικά δεν …

Ένα μικρό χτύπημα στη πλάτη, σημάδι, μάλλον, της κατανόησης.

Σηκωθήκαμε και πήγαμε. Με βαριά καρδιά.

Μια απόσταση 50 μέτρων πρέπει να την κάναμε σε μισή ώρα. Στο δρόμο δεν σταμάταγα να του λέω. Του ‘λεγα, … του ‘λεγα. Τον κράταγα. Ρε καλέ μου! Ρε χρυσέ μου! Αμετάπειστος. Τι να ‘κανε κι αυτός;

Σε συνεννόηση με τον Κυριάκο τον Μ. από μέσα, που άρχισε να κόβει τροφοδοσία, να κόβει τα reflux, να κόβει προϊόντα, ξεκινήσαμε. Εμείς απ’ έξω στο τρέξιμο. Σταμάτημα αντλιών, γύρισμα των προϊόντων, ατμίσεις, σβήσιμο καυστήρων στον Φούρνο. Να μπουν οι ανακυκλοφορίες. Οργασμός δουλειάς. Είχαμε το νου μας και στη 2000. Ο ασύρματος είχε πάρει φωτιά.

Γεγονός είναι ότι εν γνώσει μας, όπως και των υπευθύνων, δεν τηρήθηκαν κατά γράμμα οι διαδικασίες. Είχαμε, βλέπετε, την «καινούργια» δίπλα και προσέχαμε περισσότερο αυτήν.

Και κάποια στιγμή γύρω στις 02:30, ξημερώματα 24^ης Μαρτίου 2000 η τροφοδοτική αντλία της, η J-101, σταμάτησε. Για τελευταία φορά. Όταν ήλθε η ώρα να κόψουμε την αντλία, πήγα μόνος μου. Κάποια στιγμή είδα τον Αντώνη να έρχεται προς το μέρος μου.

Αυτό το ύφος του Αντώνη, ρε παιδάκι μου. Να μην εξωτερικεύει τον πόνο του και αυτό να του βγαίνει σε αυστηρότητα.

Είχα το βαρύ φορτίο να ήμουν ο τελευταίος Controllman της. Εγώ την “σκότωσα”. Ειδικά μάλιστα, όταν γύρω στις 04:00 σταμάτησα και την αντλία του Πάτου, την J-102 που έκανε και την ανακυκλοφορία. Δεν μας πολυενδιέφερε η τήρηση των χρόνων. Έτσι κι αλλιώς δεν θα ξαναξεκινούσε. Το FI-1032 πλέον, μηδένισε.

Αυτό ήταν!

Έτσι «πέθανε». Ένδοξα. Δουλεύοντας μέχρι την τελευταία της πνοή.

Μαζί της πέθανε και μια ολόκληρη εποχή για το Διυλιστήριο του Ασπροπύργου.

Απ’ τη γενιά της έχει μείνει, πλέον, μόνο η MEROX. Αλλά αυτή έχει «φάει» ήδη ένα περιποιημένο lifting.

Η 100 τροφοδότησε, ζέστανε και κίνησε την Ελλάδα, σε στεριά, θάλασσα και αέρα, από το 1958 μέχρι το 2000. 42 ολόκληρα χρόνια.

Αγόγγυστα και χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα.

23^η Μαρτίου του 2000. Δάκρυσα τότε. Και το φώναξα στον ασύρματο.

• “Τέλος Κύριοι – Τετέλεσται! Η γριά πέθανε!”.

Στο ‘να χέρι τον ασύρματο και με τ’ άλλο να τρίβω το μέτωπό μου, αμήχανα.

Έτσι ένοιωσα, έτσι έκανα.

Ο Μανώλης ο Π., θυμάμαι, απάντησε με ένα «Θεός σχωρέστην Γιάννο!»

Είπαν κι άλλοι κι άλλα. Ας με συγχωρέσουν. Δεν τα θυμάμαι όλα.

Στο ημερολόγιο έγραψα απλά:

==================================================

Πέμπτη 23^η Μαρτίου 2000 – Βάρδια Ε! & Α! – 19:⁰⁰ ~ 07:⁰⁰

Ινδικτιώνος Θ’

U-100: Τροφοδοσία : Ø bpsd.

L-101: Καυστήρες F.G.: Ø Καυστήρες F.O. : Ø

Προϊόντα SRG: Ø, Kero: Ø, L.G.O.: Ø, H.G.O.: Ø, Residue: Ø

ΔΕΝ έγινε έλεγχος ούτε λίπανση του εξοπλισμού.

Η μονάδα σταματημένη. Τελευταία ημέρα λειτουργίας!

Τ Ε Λ Ο Σ

==================================================

Το πρωΐ δεν ακουγόταν τίποτε. Μόνο λίγοι από τους ατμούς της. Σημαντικοί, αλλά από τον βασικό εξοπλισμό της δεν δούλευε απολύτως τίποτε. Άκρα του τάφου σιωπή.

Μετά το μπάνιο και αφού είχα αλλάξει ρούχα, δεν έφυγα, ως συνήθως, από την μεριά της Μονάδας 3200, αλλά από την μεριά της. Στάθηκα και κύτταζα παντού και πουθενά. Τα πατάρια, τον Πύργο, τον Φούρνο, τις Αντλίες, τα δοχεία, τους εναλλάκτες, τα συμπλέγματα των σωληνώσεων …όλα. Ένα αγωνιώδες και ταυτόχρονα ήσυχο βλέμμα, σαν να ήθελα να κλείσω την εικόνα της για πάντα μέσα στο μυαλό μου και τις αναμνήσεις μου. Δεν ξέρω πόση ώρα ήμουν έτσι. Ο Αντώνης ήλθε και με σκούντηξε.

Η μονάδα που είχε χτίσει από το 1958 μόνη της και από το 1972 σε συνεργασία με την «κόρη» της την U-2100, τον μεγαλύτερο ενεργειακό όμιλο της χώρας, έφυγε ήσυχα-ήσυχα. Άφησε στη θέση της, λίγο πιο δίπλα την «εγγόνα» της, την 2000.

Για όσο καιρό ήμουν στη 2000, δεν ξαναπάτησα το ποδάρι μου στην 100. Πέρναγα μπροστά της με σκυμμένο κεφάλι. Κλεφτές ματιές μόνο τις έριχνα, σαν ένα είδος απολογίας. Στη θέση σήμερα βρίσκεται η Μονάδα 4900. Ευτυχώς, είχα φύγει για άλλη μονάδα όταν την …κουρέψανε και, τουλάχιστον αυτό, δεν το είδα.

Τις έχω δουλέψει και τις τρεις. Τη 2100 όταν πρωτομπήκα βάρδια στο Διυλιστήριο. Την 100 από τον Ιούνιο του ’95 μέχρι το 1999 και τη 2000 από τα γεννοφάσκια της. Σαν την 100. Καμμία!

Τα μόνα της κακά; Ναι! Είχε και τέτοια. Σαν όλες τις γριές.

Ο θόρυβος του Φούρνου της (Φυσικού ελκυσμού. Μιλάμε για θόρυβο!) και οι ατμοί συνοδείας της! Το μαρτύριο. Των καυσίμων του Φούρνου της βρισκόντουσαν στην ΒΑ άκρη της, καμμιά 50ριά μέτρα μακριά. Βρήκαμε τον διάολό μας, μια φορά με τον Γιώργο τον Κ., χημικό μηχανικό, να τους απομονώσουμε και να τους ξεδιαλύνουμε.

Τι να πρωτοθυμηθείς από τη γαϊδούρα. Την «ανέβαζες», την «κατέβαζες», χαμπάρι δεν έπαιρνε. Απλή στο κύκλωμά της και στη λειτουργία της δεν σε προβλημάτιζε πουθενά.

“Εδώ ευδοκιμεί ο Διυλιστηριακός Σωληνοφάγος ο Εκατοντραφής (Refinerium Tubusapiaster Centovorumis) είδος προστατευόμενο από την διεθνή συνθήκη Ramsar” -το ‘χα μεταφέρει και στα Λατινικά, τρομάρα μου, όπως όλα τα είδη του ζωϊκού βασιλείου για να του προσδώσω και επίσημο χαρακτήρα

Όταν ο Ανδρέας ο Ρουμελιώτης, στην Ελευθεροτυπία, αν θυμάμαι καλά το 1997, είχε κάνει την περίφημη πλάκα με τον «Καβουρογαμόσαυρο τον Βροντώδη» που ζούσε, λέει, κάπου στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και έκανε, ότι λέει το όνομά του, ότι έκανε στα …καβούρια, με βρόντο (εξ ου και το Βροντώδης) και -η αποθέωση- το είχαν πάρει οι εξ ανατολών γείτονές μας και σοβαρά-σοβαρά διεκδικούσαν την πατρότητα του είδους ως οι πρώτοι εφευρέτες, σκέφτηκα να γράψω κάτι ανάλογο και για την Μονάδα 100.

Το είχα γράψει, λοιπόν, με μπλε χρώμα, στο καπάκι της μόνωσης του M-125. Τρύπαγε ο Reboiler. Τον επισκευάζαμε. Βγάζαμε την παλιά μόνωση του, βάζαμε την καινούργια. Μόνωση στο καπάκι όμως η ίδια. Πόλεμος με τους μονωτές. Μη χαλάσει η μόνωση απ’ το καπάκι.

Τις ζεστές μέρες του καλοκαιριού είχαμε το κατάβρεγμα με το κανόνι μπροστά στο Φούρνο. Το air condition μας. Κατάβρεχα τη μονάδα γύρω-γύρω και δροσιζόμασταν λιγάκι. Ειδικά όταν το έφερνα σχεδόν σε κάθετη θέση. Μια ευεργετική βροχή -κατακαλόκαιρο- έπεφτε στη μονάδα. Τρέχανε τα παιδιά από τα συνεργεία Οργάνων και Ηλεκτρολόγων να δροσιστούν κι αυτοί λιγάκι.

Το Αμερικάνικο. Ο Μ-131. Εμβαπτιζόμενος εναλλάκτης που σε ξεγέλαγε με τις μικροφυσαλίδες του. Σερπαντίνα σωληνώσεων γεμάτες Residue (Πάτο Πύργου) μέσα σε θάλασσα. Ερχόντουσαν κάτι φυσαλίδες στην επιφάνεια, ήτανε και μαύρες. Τσιτωνόσουνα για διαρροή.

Σε πρόβλημα στάθμης Πάτου του Πύργου τη κράταγες με μια block βάνα.

Άσε που έπρεπε να ήσουνα φίδι για να απομονώσεις το Ο-101, δοχείο κορυφής της.

Η αντίστροφη πλύση στους Μ-102. Ε! ρε πανηγύρια. Ανέβα να γυρίσεις, κατέβα για να ανοίξεις, ξανανέβα να τους ξαναγυρίσεις, ξανακατέβα για να κλείσεις. Δες και κάτω στο φρεάτιο. Βγάζει μύδια;

Τα μύδια! Όταν ανοίγαμε το καπάκι της J-902, στην αναρρόφηση, κυριολεκτικά γέμιζε η μονάδα. Έργα τέχνης έφτιαχνες αν είχες την υπομονή να τα ξεδιαλέξεις.

Το περίφημο βανόκλειδο της αντλίας θάλασσας J-902. Πάχος 1½ ίντσα και ύψος γύρω στο 1,60μ. Ένα τέρας. Δύο άτομα για να απομονώσουμε την αντλία.

Άσε δε που για διαφυγή ασφαλείας από τα πατάρια είχε αυτές τις κάθετες σωλήνες, όπως έχουν οι πυροσβέστες και κατεβαίνουν στα Πυροσβεστικά οχήματα. Φυσικά και δεν ήταν λεία. Όταν κάποτε το δοκίμασα να κατέβω έτσι -από το 1^ο πατάρι, σιγά μη πήγαινα στο 4^ο- αναγκάστηκα να πετάξω τα ρούχα.

Οι καλοκαιρινές νύχτες στο τραπέζι κάτω από τα τεράστια πατάρια της. Μια ευχάριστη δροσιά να σε χαϊδεύει το βραδάκι, συνοδεία καλού βιβλίου. Βιβλιοθήκη διάβασα στη δροσιά της.

Τα μαθήματα αστρονομίας τις καλοκαιρινές νύχτες.

Οι άνθρωποί της.

Από τους παλιούς που γνώρισα εγώ, ο συγχωρεμένος ο Στάυρος ο Π. Ένα διαμάντι. Ο Μάκης ο Κ. ο καλλιτέχνης. Ο Γιώργος ο Π. Έφυγε ο Γιώργος. Βγήκε πρωϊνός και τον χάσαμε. Ο Χρήστος ο Ε. ο επιχειρηματίας. Ο Κώστας ο Ψ. Ησυχία δεν είχε ο Κωστής. Ο Σταύρος ο Π. Ένας άνθρωπος που αν του έλεγες «Ναι Σταύρο, όπως λες εσύ …» πάνω στην ένταση της δουλειάς ήσουν ο καλύτερος του χωριού. Μετά καθόταν και σε άκουγε. Ο Θόδωρας ο Κ. Ο μορφωνιός του συγκροτήματος Ο ναρκισσισμός στο μεγαλείο του. Που να αρχίσεις και που να τελειώσεις.

Του ‘χα πει κάποτε, χειρονομώντας ταυτόχρονα, τη περίφημη ρήση του Pat Reilly «Θόδωρα, ή my way ή highway» υπονοώντας ότι κάποια δουλειά ήθελα να γίνει ή όπως έλεγα εγώ ή παίρνεις δρόμο. Με κύτταζε αποχαυνωμένος με αυτό το απαθές στυλάκι του και μετά έκανε την κίνηση που κάνουμε σε κάποιον όταν θέλουμε να τον πούμε τρελό. Ακόμα ακούγονται οι φωνές μου.

Ο Κώστας ο Μ. Το 1996, βάρδια νύχτα, μετά από σταμάτημα πάμε να την ξαναβάλουμε. Εγώ, ο Μάρκος ο Λ. ο Κώστας ο Α. και ενίσχυση ο Χρήστος ο Σ. από την U-3200. Με 4 πιλότους να ανάβουν συνολικά στο Φούρνο. Έγκλημα. Αποδείχθηκε εκ των υστέρων.

Κάποια στιγμή είμαι πάνω στον Desalter και σε συνεργασία με τον Χρήστο τον Δ. από το Control, κανονίζουμε την πίεση με το by pass του Ασφαλιστικού. Παράλληλα, Ο Γιώργος ο Π. εργοδηγός, δίνει εντολή να αρχίσουμε να ανάβουμε καυστήρες στο Φούρνο. Συνεννοούμαι με τον Μάρκο να πάει αυτός πρώτος, να ξεκινήσει από τον Νο 12 πηγαίνοντας προς τον Νο 1 και όταν τελειώσω εγώ με την πίεση, να πάω στον Νο 24 ανάποδα προς τον Νο 13 και να ανάβουμε πηγαίνοντας αντίθετα, δεδομένου και του προβλήματος των πιλότων. Κάτι πήγε στραβά … Κάπου βιαστήκαμε; …

Δεν προλαβαίνει να τελειώσει τη φράση ο Χρήστος από τα μεγάφωνα …Μπουουουουμ!!!

Ξαφνικά βλέπω καπνούς από την πίσω πλευρά του Φούρνου.

Αλαφιασμένος έτρεχα γύρω-γύρω στο Φούρνο να βρω τον Μάρκο.

Ρε εδώ ο Μάρκος!, εκεί ο Μάρκος!. Είχα ανοίξει τα χέρια μου τρέχοντας γύρω-γύρω και κάποια στιγμή, αποκαμωμένος από τη αγωνία, σε στάση ικεσίας σαν σε αρχαία τραγωδία τον φώναζα με ότι δύναμη μου είχε μείνει! Νόμιζα πως τον είχε πάρει το ωστικό κύμα της έκρηξης και πλέον έψαχνα να τον βρω καρφωμένο στις γραδελάδες.

Μόνο που και ο Μάρκος έκανε ακριβώς το ίδιο. Έψαχνε να βρει εμένα! Κάποια στιγμή βρεθήκαμε! Αιώνας.

Τι είχε γίνει; Η ξήρανση με Fuel Gas και κατόπιν η άτμιση του φλογοθαλάμου είχε εγκλωβίσει Fuel Gas στα τοιχώματα του ελκυσμού των καυστήρων. Θα ‘πρεπε να άναβαν τουλάχιστον τριπλάσιοι πιλότοι. Αυτό προκάλεσε την έκρηξη και τη ρήξη του τοιχώματος και των καυστήρων Νο 23 και 24. Ξεχαρβαλώθηκε όλη η ποδιά του. Λαμαρίνες, πυρότουβλα και καυστήρες μια άμορφη μάζα. Όταν το είδε ο Νίκος ο Τ. που έτρεξε έξω να δει τι συμβαίνει, κράταγε το κεφάλι του με απόγνωση.

Όλη αυτή την ώρα ό Κώστας έβλεπε εμένα και τον Μάρκο να τρέχουμε γύρω-γύρω και προσπαθούσε να καταλάβει τι συμβαίνει. Τον φωνάζει λοιπόν ο Κώστας ο Β. επόπτης:

Και του απαντάει ο Κώστας με την ιδιαίτερη προφορά του και αυτή τη στάση ανεμελιάς που έπαιρνε πάντα, σκυμμένος ελαφρώς μπροστά, στηριζόμενος στους αγκώνες του:

Όποιοι ήξεραν τον Β. καταλαβαίνουν τι έγινε μόλις είδε το «… μικρό προβληματάκι στο Φούρνο!»

Από τους σύγχρονούς μου, δύο είναι οι πλέον χαρακτηριστικοί τύποι της.

Ο Μιχάλης ο Κ. και ο Μανώλης ο Χ.

Ο Μιχάλης ο Κ. Η Τρίχα. (Ρε μιλάμε για τρίχα! Δεν έβλεπες δέρμα απάνω του!). Αρκούδα πραγματική.

Μια φορά ο Μιχάλης περιγράφει τις περιπέτειές του ανά την Υφήλιο, ως ναυτικός.

Ο Μανώλης τον κύτταζε εντυπωσιασμένος. Συνεχίζει ο Μιχάλης.

Ο Μανώλης ο Χ. ΤΟ περιβόλι. Μπαίνει ο Φώτης ο Κ. μέσα στο Control. Ο Μανώλης διαβάζει εφημερίδα. Ήταν τότε που είχαν γράψει ότι « …το πολύ sex τυφλώνει». Ο Μανώλης φοράει κάτι μαύρα γυαλιά, κατεβασμένα στο κοκαλάκι της μύτης. Του λέει ο Φώτης:

Και ο Μανώλης, αφού διορθώνει τα γυαλιά στα μάτια, όπως τα έχουν οι τυφλοί:

Στην δε κόντρα του για ανάλογο θέμα με τον Θόδωρα τον Κ. και πάλι μετά τα αποτελέσματα κάποιας έρευνας για τις επιπτώσεις του sex στο ύψος των αντρών, έχει μείνει μνημειώδης η ατάκα του:

Όταν παραλαμβάναμε την U-2000, κάποια στιγμή χτύπησε συναγερμός για φωτιά στην 100. Τρέξαμε εκεί όλοι και για μια στιγμή, μέσα στην αγωνία μου, είδα τον Μανώλη μαζί με τον Παναγιώτη τον Λ. στο πατάρι, στο stripper της Κηροζίνης. Προσπαθούσαν να ξεβουλώσουν το drain, αυτό όμως κόλλησε λίγο ανοιχτό με αποτέλεσμα καυτή κηροζίνη να τρέχει στο πατάρι και να αναφλεγεί. Τρέχω στο κανόνι -του «air condition» που έλεγα προηγουμένως- και τον έκανα παπί. Την ώρα που προσπαθούσε να κλείσει το βανάκι. Και το έκλεισε ρε ο αθεόφοβος! Την ώρα που εγώ κυριολεκτικά τον πυροβολούσα με νερό υπό πίεση!

Του άφηνα και κάτι κατεβατά στο Ημερολόγιο.

Οι άνθρωποι της 100. Ας με συγχωρέσουν τα παιδιά που δεν αναφέρονται.

Πέμπτη, 23^η Μαρτίου του 2000. Μαύρη επέτειος. Σαν χτες μου φαίνεται ….

Πότε πέρασαν 8 χρόνια;

Η πόλη παραχωρήθηκε στους Έλληνες πολιτικούς προσφυγές που ήταν γύρω στις 5.000-6.000. Μετά την ήττα στα Δεκεμβριανά, την υπογραφή της συμφωνίας της Βάρκιζας και το άγριο δολοφονικό όργιο των φασιστικών συμμοριών της Δεξιάς, μερικές χιλιάδες κυνη­γημένοι Ελασίτες πέρασαν στην Γιουγκοσλαβία και εγκαταστάθηκαν στο Μπούλκες. Το Μάιο του 1945, με άδεια του Κομμουνιστικού Κόμματος Γιουγκοσλαβίας, 4.650 μέλη του ΕΛΑΣ εγκαταστάθηκαν στα εγκαταλελειμμένα σπίτια του χωριού. Το Μπούλκες έγινε εξωτερικό έδαφος της Ελλάδας και μέχρι το 1949 λειτούργησε ως ανεξάρτητη ελληνική κοινωνία μέσα στην επικράτεια της Γιουγκοσλαβίας.

Κομματικός καθοδηγητής στο Μπούλκες, είχε οριστεί ο Μιχάλης Πεκτασίδης (ανιψιός της Δόμνας, γυναίκας του Γιάννη Ιωαννίδη, υπαρχηγού τότε του Κ.Κ.Ε.) Ο Μ. Πεκτασίδης αφού χρησιμοποιή­θηκε για μεγάλο χρονικό διάστημα δολοφονήθηκε και αυτός με εντολή του Γιάννη Ιωαννίδη. Η γνωστή ανθρωποφαγία του Κ.Κ.Ε….

Αυτόνομη κοινότητα με όλα τα απαραίτητα συστατικά μιας ολοκληρωμένης χώρας, με τα σύνορά της, τους δικούς της νόμους, νόμισμα, εκπαιδευτικό σύστημα, όργανα εξουσίας και καταστολής. Ιδρύθηκαν επαγγελματικά σωματεία (οικοδόμοι, ξυλουργοί, ράφτες κ.λπ.), άνοιξε νοσοκομείο, ορφανοτροφείο, δημοτικό και γυμνάσιο στην ελληνική γλώσσα, αλλά και στρατιωτική Ακαδημία στην οποία εκπαιδεύονταν αξιωματικοί για τις ανάγκες των μονάδων του ΕΛΑΣ που μάχονταν εναντίον της αθηναϊκής κυβέρνησης. Στην τοποθεσία όπου σήμερα βρίσκεται το δημοτικό σχολείο του χωριού ήταν η θεατρική αίθουσα “Αθήνα”, στην οποία ανέβασαν παραστάσεις επαγγελματίες ηθοποιοί, μέλη και συμπαθούντες του ΕΛΑΣ. Το τοπικό τυπογραφείο εξέδιδε την εφημερίδα “Φωνή του Μπούλκες”, το παιδικό περιοδικό “Αετόπουλα”, σχολικά βιβλία και εγχειρίδια ιδεολογικής καθοδήγησης. Εκεί τυπώθηκαν νομίσματα (δηνάρια) που κυκλοφόρησαν αποκλειστικά στην ελληνική κοινότητα του Μπούλκες, αλλά και το υλικό της προπαγάνδας για τους στόχους του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδος στην πατρίδα και το εξωτερικό.

Όμως, η αλήθεια είναι ότι το Μπούλκες παρέμενε κλειστό και απομονωμένο για τους κατοίκους του – η επικοινωνία με τον υπόλοιπο κόσμο ήταν απαγορευμένη. Η όμορφη εικόνα της ιδανικής κομμουνιστικής κοινότητας άρχισε να ξεθωριάζει, και το αληθινό της πρόσωπο δεν άργησε να φανεί. Σύντομα η πραγματικότητα θύμιζε τη φρίκη της οργουελιανής φάρμας και μέχρι σήμερα ένας τεράστιος, αόρατος τοίχος σιωπής περικυκλώνει με μυστήριο και τρόμο την ήρεμη, γόνιμη πεδιάδα της Βοϊβοντίνας.

Κατ’ αρχήν, για να υπογραμμίστουν καθαρά οι νέες διαβαθμίσεις της νέας ιεραρχίας, προνόμια φανταχτερά παραχωρούνται στους γραφειοκράτες του κόμματος. Έχουν μεγάλα σπίτια, τρώνε σ’ ένα είδος λέσχης και μοιράζονται τον καλό ρουχισμό. Οι καπετάνιοι κι οι παλιοί αντάρτες είναι μαντρωμένοι σαν αιχμάλωτοι.

Σε μια συγκέντρωση, ένας καπετάνιος απευθύνεται στο ακροατήριο.

«Γιατί αυτή η ανισότητα ανάμεσα στη διοίκηση και στα μέλη του στρατόπεδου; Γιατί αυτή η δυσπιστία και η αδιαφορία για τους ήρωες της Αντίστασης;»
Ο Πεχτασίδης σηκώνεται στην έδρα.

«Πρέπει να διαγραφεί ο σύντροφος.»

Η συνέλευση απορρίπτει την πρόταση και διαλύεται αμέσως. Οι αμφισβητίες όμως εντοπίζονται και καταγράφονται στο μαυροπίνακα ενός κακόβουλου και συχνά αιματηρού καταδιωγμού.

Όπως ήταν φυσικό και συζητήσεις γίνονταν ανάμεσα στους παλιούς αγωνιστές και επόμενο ήταν, πικρίες να υπήρχαν ανάμεσα στους προσφυγές, και αντιρρήσεις να ακούγονταν σχετικά με την πολιτική που ακολουθήθηκε και απογοητεύσεις από το αποτέλεσμα και την εξορία.

Οι συζητήσεις γύρω απ’ αυτά, κατά την αντίληψη της ηγεσίας, έπρεπε να “κοπούν με το μαχαίρι”. Με βάση αυτή τη λογική άρχισαν οι νυχτερινές μουλωχτές συλλήψεις και εξαφανίσεις αγωνιστών. Τα θύματα της εγκληματικής αυτής νοοτροπίας και πρακτικής είναι πολλά, μερικοί από εκεί­νους που επέζησαν τα ανεβάζουν σε πάνω από τριακόσια. Οι διαφωνούντες στέλνονταν στο νησί του Δούναβη με το “αιτιολογικό” να κόβουν ξύλα για το ασβεστοκάμινο. Εκεί εξοντώθηκαν. Τους ρίχναν στον Ασβέστη. Και επειδή πολλές φορές από τον «φόρτο δουλειάς» ο λάκκος γέμιζε μισοδιαλυμένα πτώματα επέπλεαν στον Δούναβη. Εκατόμβη πραγματική!

Οι λαϊκοί αρχηγοί, οι καπετάνιοι και οι διανοούμενοι είναι a priori ύποπτοι για μικροαστικό συναισθηματισμό, αριστερισμό και τυχοδιωκτικές τροτσκιστικές τάσεις. Το στρατόπεδο του Μπούλκες απ’ όπου θα περάσουν οι περισσότεροι από τους παλιούς υπεύθυνους του ΕΛΑΣ, εγκαινιάζεται με το έμβλημα της αστυνομικής τρομοκρατίας. Η παραμικρότερη κριτική, η πιο ανώδυνη αμφισβήτηση της πολιτικής γραμμής του ΚΚΕ, ερμηνεύεται σαν αληθινή προδοσία. Οι περισσότεροι από τους παλιούς αρχηγούς του ΕΛΑΣ, που στη διάρκεια του αγώνα τους δεν είχανε ποτέ υποστεί αυτό το είδος καταναγκασμού, αντιτάσσουν μια βουβή αντίσταση στην επιτροπή διοίκησης.

Η αστυνομική τοξίνωση δηλητηριάζει όλες τις ανθρώπινες σχέσεις, διαβρώνει τις θελήσεις και τελικά παραλύει κάθε διάθεση κριτικής.

«Αν κουβεντιάσεις με τον τάδε που έχει αντικομματική στάση, θα παρασυρθείς απ’ αυτόν. Πρόσεχε, γιατί διαφορετικά θα υποχρεωθούμε να λάβουμε μέτρα εναντίον σου.»

Αν η προειδοποίηση δε φέρει αποτέλεσμα, χρησιμοποιούνται πιο δραστικά μέσα.

Ήταν τέτοια η καταπίεση που ακόμα και αρκετά χρόνια αργότερα αριστεροί διαφωνούντες μεταξύ τους έλεγαν ο ένας στον άλλο «Ρε σύντροφε, πολύ μπουλκιώτικα μας τα λες …» ή «… πολύ μπουλκιώτικο πνεύμα έχεις …»

Τέλος της Ιστορίας …

Κάθε ομοιότης με Κομματικές Οργανώσεις (ΠΑΣΚΕ – ΔΑΚΕ – ΠΑΜΕ – κ.λ.π.) σε χώρους δουλειάς όχι απλά δεν είναι συμπτωματική, αλλά δείχνει και σε μεγάλο βαθμό τον τρόπο λειτουργίας τους.

Αλοίμονο …!

Τουλάχιστον το 75% των χρηστών ηλεκτρονικών υπολογιστών θα μπορούσαν, σύμφωνα με τελευταίες έρευνες, να μειώσουν σημαντικά τα συμπτώματα πονοκεφάλων, θολής όρασης, αίσθησης καύσου, διπλωπίας, αυχενικής κόπωσης, που σχετίζονται με την πολύωρη εργασία μπρος στις οθόνες των υπολογιστών. Αρκεί να κατανοήσουν ότι πάσχουν από Σύνδρομο Ηλεκτρονικού Υπολογιστή (CVS) και να ακολουθήσουν τις παρακάτω συμβουλές: